Dossiers
De rechtstaat, de overheid, de democratie
In 1970 dacht nog driekwart van de mensen wanneer ze ondervraagd werden dat ze moesten antwoorden, dat mensen die hun straf uitzaten daar beter van zouden worden.
Intussen is het bewijs dat dit niet zo is zo overweldigend dat dit niet langer heersende mening is en mensen zich ook niet meer verplicht voelen dat antwoord te geven.
Dat criminelen verbeterd of ´genezen´kunnen worden door straf of maatregel is statistisch niet aan te tonen ongeacht de methode van opsluiting of behandeling.
Wie er nog wel in geloven, zijn de mensen voor wie dat geloof deel uitmaakt van hun professionele habitus, voornamelijk daarom degenen die in het justitionele apparaat werkzaam zijn. Niet bij de politie, daar weten ze vanuit de eigen beroepservaring wel beter, maar rechters, officieren, gevangenbewaarders, welzijnswerkers en gevangenispsychiaters, daar treft men die opvatting nog aan.
(2) | Toon Kasdorp | 04-07-2011
Columns
Trias Politica
Dossiers
De rechtstaat, de overheid, de democratie
In het televisie programma Het Filosofisch Kwintet dat de NOS vanaf 19 juni tot en met 24 juli in zes afleveringen op zondagmiddag om 12:05 uitzendt staat het thema Rechtsstaat centraal. Gespreksleider Clairy Polak en haar vaste gast Ad Verbrugge discussiëren met diverse deskundigen op dat gebied over dat thema. Vandaag waren de gasten Thierry Baudet, als jurist en historicus verbonden aan de Universiteit van Leiden, Ernst Hirsch-Ballin, hoogleraar mensenrechten en Wilhelmina Thomassen, oud rechter bij het EHRM en thans lid van de Hoge Raad.
Het onderwerp leverde een aardige discussie op, met raakvlakken van Politiek en Recht. Raakvlakken, die uiteraard ook betreden worden in de huidige discussies over de 'eigen' nationale soevereiniteit versus de toenemende (politieke) macht van de EU alsook over de discussie 'Is de Islam nu een (politieke) religie of een (politieke) ideologie?'.
Ik wil in dit stuk een bijdrage aan die discussie leveren, omdat zij zeer wezenlijk is voor het diepere begrip van wat de kernwaarden van onze westerse democratie zijn, te weten vrijheid van meningsuiting, vrijheid van godsdienst en gelijkwaardigheid tussen man en vrouw.
(3) | Trias | 03-07-2011
Dossiers
Integriteit
Zijn de overheid en de publieke sector een deel van de oplossing of van het probleem?
Deze vraag beantwoordt Pieter Hilhorst van De Volkskrant en met hem links Nederland in de oplossingsrichting en de Telegraaf en rechts Nederland in de probleemrichting. Rechts ziet het als volgt. Vrijwel alles zou beter gaan in Nederland als de overheid een stap terug zou doen en zich zou concentreren op de terreinen waar haar optreden onmisbaar is.
(2) | Toon Kasdorp | 02-07-2011
Dossiers
Islamofobiefobie
Dit essay is op papier verschenen als bijdrage aan DE ISLAM. Kritische essays over een politiek religie. Deze bundel verscheen in oktober 2010 bij uitgeverij ASP, onder redactie van Wim en Sam van Rooy.
Vanuit politiek en journalistiek is er weinig aandacht besteed aan de bundel. In de enkele kritische, serieuze reacties op het boek kwam dit essay er relatief gunstig van af. Sterker: tot op heden is er geen woord van kritiek op gekomen.
Wilt u dit stuk graag op uw e-reader lezen geef dan via het contactformulier een e-mailadres door zodat ik de eBook-versie kan toezenden.
Serieuze reacties worden zeer op prijs gesteld. (link naar deel 2)
(1) | Frans Groenendijk | 01-07-2011
Columns
Frans G
Dossiers
Islamofobiefobie
(hier deel1)
Dit essay is op papier verschenen als bijdrage aan DE ISLAM. Kritische essays over een politiek religie. Deze bundel verscheen in oktober 2010 bij uitgeverij ASP, onder redactie van Wim en Sam van Rooy.
Serieuze reacties worden zeer op prijs gesteld: bij deel 1.
(0) | Frans Groenendijk | 01-07-2011
Europese Beweging: “EU brengt vrede zoals het Romeinse rijk deed, sceptici zijn idioten”
Het plaveisel van de weg naar de hel
Dossiers
Europa/Euro
West-Europa kent al meer dan 60 jaar geen oorlogsgeweld meer.
Er bestaan verschillende ideeën over wat daar zoal aan bijgedragen heeft.
Er zijn mensen die denken dat de onverzettelijkheid van Winston Churchill en de militaire inspanningen van de geallieerden onmisbaar waren voor het verslaan van Hitler. Dat vervolgens de bezetting van Duitsland en de aan hen opgelegde veranderingen een belangrijke rol speelden. Diezelfde mensen zijn nogal eens van mening dat het economisch herstel heel belangrijk is geweest. Een herstel dat mede mogelijk werd gemaakt doordat Duitsland nu, in tegenstelling tot in 1918, niet opnieuw de verplichting kreeg opgelegd zware herstelbetalingen te moeten betalen maar integendeel meedeelde in de Marshall-hulp. En om ons te beschermen tegen dreigende communistische machtsovernames (zoals in Tsjecho-Slowakije in 1948) werd ook nog de Navo opgericht.
Er zijn ook mensen die van mening zijn dat we die vrede te danken hebben aan de in 1993 opgerichte EU (daarvóór hadden we de EEG) en meer in het bijzonder aan de nobele intenties van de Europese elite.
Die mensen maken een tekenfilmpje zoals dit: What has Europe ever done for us?
(2) | Frans Groenendijk | 27-06-2011
Dossiers
De rechtstaat, de overheid, de democratie
Jaap – ook wel Jaffe – Vink vindt dat de democratie een vorm is van landsbestuur, met als belangrijkste kenmerk dat er niet tegen de meerderheid in geregeerd kan worden. Een democratie kent daarnaast een vreedzame opvolging in de macht. Die principes kunnen op meer dan één manier worden uitgewerkt en dat worden ze ook in de praktijk.
(2) | Toon Kasdorp | 25-06-2011
Dossiers
De rechtstaat, de overheid, de democratie
Een verdachte heeft recht op een “fair trial”[noot 1] wat volgens vaste jurisprudentie inhoudt dat hij niet op grond van onrechtmatig verkregen bewijs veroordeeld kan worden. De derde afdeling en artikel 359a van de vierde afdeling van het tweede boek van het wetboek van Strafvordering hebben op deze materie betrekking: onrechtmatig verkregen bewijs kan niet tot een veroordeling leiden. De wet eist van bewijs dat het rechtmatig is, zowel qua inhoud als wat de manier betreft waarop het is verkregen. Dat is een afgeleide van de eis dat de rechtsgang fair moet zijn.
Maar lang niet altijd is het bevredigend wanneer een vrijspraak of een ontslag van rechtsvervolging tot stand komt op grond van het oordeel van de rechter dat het geboden bewijs niet rechtmatig verkregen is. Wanneer overduidelijk is dat de verdachte schuldig is aan hetgeen hem ten laste wordt gelegd en het ten laste gelegde in de ogen van iedereen strafwaardig is, dan is een strafvermindering en a fortiori een vrijspraak of ontslag van rechtsvervolging niet wat de samenleving van het strafproces verwacht. Dat neemt niet weg dat de verdachte er recht op heeft dat zijn proces fair gevoerd wordt. Maar hier speelt een merkwaardig gebrek aan logica een rol.
(0) | Toon Kasdorp | 21-06-2011
Dossiers
Israël
Ons eigen ministerie van Buitenlandse Zaken organiseerde op 25 mei een lezing en in de discussie erna kwam dit idee aan bod. De term koloniseren werd niet door hem gebruikt maar op elke nuchtere, enigszins geïnformeerde waarnemer kwam de opmerking van de spreker, die er meer uitzag als een GroenLinks-aanhanger uit de 21ste eeuw dan een imperialistisch staatshoofd uit de 19-e-, toch over als een voorstel in die richting.
Naar aanleiding van mijn nogal uitgebreide stuk Arabische lente of mohammedaanse herfst tipte mijn favoriete arabist me om deze lezing bij te wonen. Hij werd gegeven door Martin van Creveld. Deze 'militair historicus' van Nederlandse afkomst, die graag -en met succes- provoceert middels machiavellistisch aandoende uitspraken, werd enigszins beroemd door zijn boek The Rise and Decline of the State. Van Creveld zou onder andere ingaan op de 'Arabische lente'.
(8) | Frans Groenendijk | 10-06-2011
Dossiers
Integriteit
Een paar weken geleden schreef ik aan een paar deskundige vrienden een mail die betrekking had op het toezicht op banken. Daarin speelde het bonussensysteem een rol maar eigenlijk niet meer dan een ondergeschikte. Hoofdthema was de transparantie van banken die in mijn ogen noodzaak is om een fatsoenlijke controle mogelijk te maken en het vertrouwen te herstellen. Dat hersteld vertrouwen is noodzakelijk voor de beveiliging van het wereldgeldstelsel. Hoe belangrijk die beveiliging is blijkt wel uit het feit dat een groot aantal landen zich in de schulden hebben gestoken om hun banken te redden. De Eurocrisis van de laatste maanden is een verlaat gevolg van dit overheidsingrijpen.
Maar U kunt zien hoe het woord bonus in verband met banken werkt als een trigger. Mensen lezen niet meer wat er staat maar reageren op wat ze denken dat er wel zal staan. Ik publiceer mijn e-mail en de interessante en deskundige reactie die geen antwoord was, dan kunt U het zelf zien. Een interessant fenomeen.
(1) | Toon Kasdorp | 08-06-2011
Columns
Trias Politica
Dossiers
Europa/Euro
Nauwelijks is de wereld bekomen van de Bankencrisis die in 2008 begon of 'de oude wereld' staat opnieuw in brand. En deze keer betreft het geen sluimerend veenbrandje, maar een uitslaande brand, die alleen met rigoureuze maatregelen geblust kan worden. Welke maatregelen dat moeten zijn kunt u na lezing van dit stuk zelf bedenken. Mits u over gezond verstand beschikt..
Als opmaat voor mijn betoog wil ik graag de woorden aanhalen van Jean Claude Juncker, premier van Luxemburg en president van de Eurogroep, uit een interview met het Duitse blad Der Spiegel:
Wir beschließen etwas, stellen das dann in den Raum und warten einige Zeit ab, ob was passiert. Wenn es dann kein großes Geschrei gibt und keine Aufstände, weil die meisten gar nicht begreifen, was da beschlossen wurde, dann machen wir weiter - Schritt für Schritt, bis es kein Zurück mehr gibt.
(‘Wij beslissen iets. We brengen dat dan in het midden en wachten enige tijd om te zien wat er gebeurt. Volgt er geen misbaar, breekt er geen opstand uit – want de meesten begrijpen toch niet wat er werd beslist – dan gaan we weer wat verder. Stap voor stap, tot er geen terugkeer meer mogelijk is.’)
(5) | Trias | 07-06-2011
Dossiers
Europa/Euro
De gedachte van een verenigd Europa heeft voors en tegens.
Wat er voor pleit is – kort samengevat – dat veel dringende problemen niet meer op nationaal niveau kunnen worden opgelost en dat een grote economische ruimte een beter concurrerende productie mogelijk maakt. Wat er tegen is, is dat Europa geen eenvormige samenleving is. De onderlinge verschillen tussen de regio’s zijn veel groter dan in de V.S. of in China. De protestantse landen van Noord West Europa en de Angelsaksische landen hebben behoorlijk wat gemeen, maar dat geldt niet voor de rest van Europa. In Oost Europa bestaat een oude traditie van onderlinge twisten en ook de samenhang in Zuid Europa is niet groot. Men spreekt in Europa geen zelfde taal, men heeft overal andere gewoonten en de verschillen worden sinds het bestaan van de Unie eerder groter dan kleiner. Wat er aan moderne vormen van leven gemeenschappelijk is, is komen overwaaien uit de V.S.
Er is veel te zeggen voor een vorm van samenwerking tussen de Europese landen, maar er is weinig dat pleit voor een politieke Unie. Sinds de uitbreiding van de Unie buiten de oorspronkelijke zes is het merendeel van de energie gaan zitten in het overbruggen van de verschillen. Dat is niet gelukt en het lijkt met iedere uitbreiding moeilijker te worden.
(3) | Toon Kasdorp | 07-06-2011
